Het gebeurt haast geen week zonder dat een doelpunt wordt afgekeurd wegens vermeend buitenspel, soms om een neusvleugel of het uiterste puntje van een schoen. Beslissingen die vaak pas na lange seconden videobeoordeling worden bevestigd en die frustratie, onbegrip en eindeloze discussies veroorzaken. Een situatie die de FIFA wil aanpakken.
Onder impuls van Arsène Wenger, voormalig manager van Arsenal en tegenwoordig directeur wereldwijde voetbalontwikkeling bij de FIFA, wordt een ingrijpende hervorming van de buitenspelregel nu ernstig overwogen. De zogeheten ‘Wenger-wet’ berust op een eenvoudig principe: een speler zou alleen bestraft worden als zijn volledige lichaam zich voorbij de laatste verdediger bevindt op het moment van de pass. Met andere woorden: geen buitenspel meer op millimeterniveau. Zolang een deel van het lichaam in lijn ligt met de verdediger, zou de aanvaller als reglementair worden beschouwd.
De ‘Wenger-wet’, een bewuste breuk
Gianni Infantino, voorzitter van de FIFA, heeft bevestigd dat deze hervorming inmiddels deel uitmaakt van de concrete discussies binnen de IFAB, het orgaan dat waakt over de spelregels. Het doel is duidelijk: het aanvallende spel opnieuw bevoordelen, de arbitrage vereenvoudigen en de invloed van een alomtegenwoordige VAR bij ultrafijne beslissingen verminderen.
De inzet is helder. Door offensieve loopacties te stimuleren en eindeloze spelonderbrekingen te beperken, hoopt de FIFA het aantal doelpunten te verhogen en het tempo van de wedstrijden op te drijven. Tegelijk wil ze zo antwoorden op de toenemende kritiek op een voetbal dat als te gefragmenteerd en te afhankelijk van technologie wordt ervaren.
Een offensiever voetbal vanaf 2026?
Er werden al tests uitgevoerd in bepaalde jeugdcompetities, onder meer in Noord-Europa, met resultaten die door de instanties als positief worden beoordeeld. De discussies zullen worden voortgezet tijdens de komende vergaderingen van de IFAB, in afwachting van een mogelijke definitieve goedkeuring.
Als de hervorming wordt aangenomen, zou ze al vanaf het seizoen 2026-2027 van kracht kunnen worden. Verdedigingen zouden hun positionering moeten herzien, aanvallers zouden meer vrijheid krijgen en het spel zou zich verder kunnen openen. Een dunne lijn op het veld, maar een verandering met mogelijk enorme gevolgen.
De vraag blijft of deze revolutie zal worden gezien als een noodzakelijke modernisering of als een aantasting van het evenwicht van het spel. Eén ding staat vast: buitenspel, lange tijd vastgeroest in zijn interpretatie, is nog nooit zo dicht bij een nieuw tijdperk geweest.
