Het idee wint terrein in verschillende hoofdsteden: de Wereldbeker 2026 gebruiken als politiek drukmiddel tegenover de standpunten van Donald Trump over meerdere dossiers, waaronder dat van Groenland. In Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Nederland zijn politieke verantwoordelijken van mening dat een boycot een sterke symbolische reactie zou vormen, met een beperkte economische kost.
Vijf maanden voor de aftrap van het toernooi, dat voornamelijk in de Verenigde Staten wordt georganiseerd, voeden de dreigementen van de Amerikaanse regering om Groenland te annexeren, evenals bepaalde beslissingen inzake migratie- en handelsbeleid, een groeiend ongemak. Trump heeft tot dusver laten verstaan dat hij geen geweld zou gebruiken – een boodschap die hij in Davos herhaalde. Toch zegt in Duitsland bijna één burger op twee voorstander te zijn van een boycot in geval van een eenzijdige Amerikaanse actie, volgens een recente peiling.
Ook in het Verenigd Koninkrijk verwijzen meerdere verkozenen openlijk naar het idee van een terugtrekking van de Britse nationale ploegen om een duidelijk signaal te geven over het respect voor soevereiniteit en internationaal recht. Andere landen hebben deze mogelijkheid eveneens al genoemd: Nederland, waar een petitie circuleert, en Spanje (maar dan vooral in het geval van deelname van Israël). Frankrijk heeft op zijn beurt uitgelegd dat het zich op dit moment nog niet uitspreekt. Van Belgische zijde is er tot op heden nog geen reactie gekomen.
Een zeer hypothetische optie
Historisch gezien zijn oproepen tot een boycot van grote sportevenementen niet nieuw. Er bestaan precedenten: in 1930 weigerden Europese landen naar Uruguay te reizen, de eerste winnaar van de Wereldbeker, omwille van spanningen; tussen 1930 en 1950 beschouwden Engeland, Schotland, Wales en Noord-Ierland de Wereldbeker als een ondergeschikt evenement; en in 1974 weigerde de Sovjet-Unie te spelen in het stadion van Pinochet. Deze initiatieven hebben echter niet altijd concrete politieke gevolgen gehad. Toch blijft de Wereldbeker 2026 gezien worden als een zeer krachtig drukmiddel.
Volgens sommige waarnemers zou de afwezigheid van grote Europese landen een aanzienlijke imagoschade betekenen voor de Verenigde Staten en voor de FIFA. Het voetbal zou zo een indirect terrein van diplomatieke confrontatie worden.
Wat zegt de UEFA?
De vertegenwoordigers van de lidfederaties van de UEFA, die recent in Boedapest bijeenkwamen, hebben de situatie gisteren besproken zonder een officieel standpunt in te nemen. De Europese instantie pleit op dit moment niet voor een boycot en benadrukt de autonomie van de sport ten opzichte van politieke beslissingen. Intern blijft voorzichtigheid het sleutelwoord, waarbij de UEFA eraan herinnert dat elke beslissing bij de nationale federaties ligt, in overleg met hun respectieve regeringen. Het scenario van een boycot blijft dus zeer hypothetisch. Maar het toont aan in welke mate de Wereldbeker 2026 het sportieve kader al overstijgt.
